De cottage garden stijl is terug van weggeweest! Deze romantische, overvloedige tuinstijl die zijn oorsprong vindt in het Engelse platteland, past perfect bij Nederlandse en Belgische tuinen. Je hoeft geen Engels landgoed te hebben om deze look te creëren. Met onze winterharde vaste planten kun je een prachtige cottage garden maken die het hele seizoen bloeit en perfect past bij ons klimaat.
In deze gids leer je hoe je de kenmerkende cottage garden sfeer creëert met planten die hier gewoon goed groeien. Denk aan overvloedige borders vol pioenrozen, zonnehoed, ridderspoor en lavendel die elkaar afwisselen in een schijnbaar wilde, maar zorgvuldig gekozen mix van kleuren en texturen.
Je eigen tuin ontwerpen - het plezier zit in het proces
Het is vaak een hele uitdaging om als beginnend tuinier een border of een hele tuin te ontwerpen. Maar onthoud dat je tuin een meesterwerk in ontwikkeling is. Het is niet in één keer af, en juist het proces van planten leren kennen en nieuwe dingen toevoegen is hoe je je droomtuin bouwt door de jaren heen. Dat is wat al die doorgewinterde tuiniers zo leuk vinden aan hun hobby. Het plezier zit in het proces!
In deze blog helpen we je op weg met het kiezen van een aantal basiselementen voor je tuin. Een border in een cottage stijl wordt opgebouwd met verschillende hoogtes, plantstructuren en bloeitijden. Zo heb je diepte, het hele jaar bloemen en een mooi aangezicht.
Stap 1. Je basis
Begin altijd met het leren kennen van je tuin. Waar in de tuin ga je een border aanplanten? Hoe groot is deze ruimte? Hoeveel uur zon heb je daar en wat voor bodem? Deze informatie is de basis van welke planten je kiest, zodat je weet dat de planten goed zullen groeien op deze plek.
Heb je een bestaande tuin overgenomen, dan raden we je aan om her en daar wat ruimte te maken voor nieuwe planten, maar niet alle gevestigde planten weg te halen. Heb je een nieuwe tuin of border? Dan heb een schone lei om mee te beginnen. Kies in dat geval naast een paar sterke vaste planten ook nog wat struiken en bomen om je tuin op te vullen.
Stap 1. Basisplanten kiezen
Ga door onze webshop en kies een paar planten die je als basis wilt gebruiken voor je border. Let daarbij vooral op dat de zonbehoefte van de planten past bij jouw tuin. Hoewel veel typische cottagetuin planten met name geschikt zijn voor de volle zon, kun je ook zeker een cottagetuin creëren in de halfschaduw. Daarnaast zijn veel planten die geschikt zijn voor de volle zon, ook geschikt voor de halfschaduw. Als een plant je aanspreekt, kun je dit altijd in de beschrijving terugvinden.
Bekijk hier planten voor de volle zon
Bekijk hier planten voor de halfschaduw
Een paar suggesties
- Beginnersvriendelijke basisplanten: Echinacea, Rudbeckia, Herfstanemoon, Salvia, Achillea, Phlox, Salvia
- Roze en wit kleurenpalet: Pioenroos Sarah Bernhardt, Echinacea 'Magnus', Phlox 'Rembrandt', Herfstanemoon 'Koningin Charlotte',Veronicastrum virginicum 'Album'
- Warm en pastel kleurenpalet: Pioenroos Duchesse de Nemours, Aquilegia 'Nora Barlow', Verbascum 'Southern Charm', Echinacea 'Mellow Yellow'
- Vrolijk en zonnig kleurenpalet: Rudbeckia 'Goldsturm', Pioenroos 'Alexander Fleming, Echinacea 'Magnus', Digitalis purpurea, Geum 'Mrs. Bradshaw'
Afbeelding: een cottagetuin border met een verscheidenheid aan bloemen. Hier zie je een combinatie van o.a. Rudbeckia, Echinacea, Geum en Phlox soorten.
Stap 3. Hoogte en bloeitijd toevoegen
Nu je een paar basisplanten hebt uitgezocht, kun je aanvullen wat je nog mist in je border. Blijf bij je keuzes rekening houden met de zonbehoefte van de planten. Let wel op, want sommige planten zijn prima geschikt voor zowel de volle zon als halfschaduw. Dit kun je altijd in de beschrijving teruglezen.
Hoogte
Je border bestaat grofweg uit drie lagen: achterin plant je de lange planten (80-120 cm), in het midden plant je de middelhoge planten (40-80 cm) en daarvoor plant je de lage planten (20-40 cm.) Zo heb je een mooie opbouw in je border. Deel je gekozen planten op deze manier in. Voor welke laag mis je nu nog planten?
Border in de volle zon
Planten voor de voorkant van je border
Planten voor het midden van je border
Planten voor achterin je border
Border in de halfschaduw
Planten voor de voorkant van je border
Planten voor het midden van je border
Planten voor achterin je border
Bloeitijd
Bekijk daarnaast de bloeiperiode van je gekozen planten. Voeg een paar planten toe voor een lang bloeiseizoen in je tuin.
Border in de volle zon
Border in de halfschaduw
Afbeelding: door vaste planten van verschillende hoogten en bloeitijden te combineren, creëer je het hele jaar door een mooie tuin.
Stap 4. Aanplanten
Heb je een plantencombinatie gevonden? Geweldig!
Werk uit hoeveel planten je nodig hebt om je tuin aan te planten. Kies voor groepjes van hetzelfde plantsoort voor rust. Gebruik de kracht van herhaling in grotere of langere borders door planten op verschillende plekken terug te laten komen.
Plantafstanden
Cottage tuinen mogen vol lijken, maar geef planten ruimte om de komende jaren te groeien:
-
Kleine planten (Lavandula, Stachys): 25-30cm.
-
Middelgrote planten (Echinacea, Salvia): 35-40cm.
-
Grote planten (Pioenrozen, Digitalis): 60-80 cm.
Aanplantschema
Teken grofweg uit welke planten je waar hebt bedacht. Dat is niet allen handig voor het aanplanten van je border, maar ook om later terug te kunnen vinden welke soorten je gebruikt hebt en waar ze in je tuin staan.
(Afbeelding gemaakt met AI ter illustratie): voorbeeld van een border indeling voor een border in de volle zon en een border in de halfschaduw.
Stap 5. Onderhoud
Jaar 1
In het eerste seizoen zullen je planten vooral onder de grond hard aan het werk zijn om te wortelen en hun voeding en water te vinden.
- Voorjaar: Bemest in het voorjaar met compost of een goede organische plantenvoeding.
- Zomer: Nu de wortels nog niet zo diep reiken, is het vooral in warme zomerweken van belang om ze van genoeg water te voorzien. Knip de uitgebloeide bloemen uit je planten. Haal onkruid het liefst wekelijks weg tussen de planten, zo heb je er weinig werk aan. Wil je bloemen uit je tuin plukken? Doe dat in dit jaar liever nog niet.
- Herfst: In de herfst laat je de zaaddozen en afstervende bladeren en bloemstelen gewoon op de planten zitten. Dit is een belangrijke bescherming voor je planten en bovendien een voedingsbron voor vogels en bescherming voor belangrijke insecten. Plant ook nog wat bloembollen in je border aan voor een vroege voorjaarsbloei, zoals sneeuwklokjes en tulpen.
- Winter: Haal in januari-februari het oude blad en de oude stelen weg, om ruimte te maken voor de nieuwe groei.
Jaar 2
Je planten zijn dit seizoen al wat groter en sterker. Je zult minder last hebben van onkruid omdat er minder open plekken in je border zijn. Daarnaast zullen de planten ook rijkelijker bloeien. Je kan dit jaar al her en der wat bloemen plukken, maar doe dit nog niet teveel zodat de planten genoeg kracht hebben om door te groeien tot volwassen planten.
- Voorjaar: Bemest in het voorjaar met compost of een goede organische plantenvoeding.
- Zomer: Check of er grote lege plekken zijn in je border. Hier kun je eventueel nog een plant aanplanten om de ruimte te vullen. Knip de uitgebloeide bloemen uit je planten. Haal onkruid het liefst wekelijks weg tussen de planten, zo heb je er weinig werk aan. Wil je bloemen uit je tuin plukken? Doe dat in dit jaar liever nog niet.
- Herfst: In de herfst laat je de zaaddozen en afstervende bladeren en bloemstelen gewoon op de planten zitten. Dit is een belangrijke bescherming voor je planten en bovendien een voedingsbron voor vogels en bescherming voor belangrijke insecten. Plant ook nog wat bloembollen in je border aan voor een vroege voorjaarsbloei, zoals sneeuwklokjes en tulpen.
- Winter: Haal in januari-februari het oude blad en de oude stelen weg, om ruimte te maken voor de nieuwe groei.
Jaar 3
Je planten zijn vanaf jaar 3-4 volwassen. De border is dit jaar goed gevuld en zou geen grote gaten meer moeten hebben. Ander kun je op die plekken altijd nog een extra plant aanplanten. Je kunt vanaf dit jaar ook meer bloemen plukken uit de planten, maar doe dit altijd met beleid zodat de plant genoeg blad over heeft en knip niet meer dan 1/3e van de bloemen weg tegelijk. De verzorging van je border ken je inmiddels:
- Voorjaar: Bemest in het voorjaar met compost of een goede organische plantenvoeding.
- Zomer: Check of er grote lege plekken zijn in je border. Hier kun je eventueel nog een plant aanplanten om de ruimte te vullen. Knip de uitgebloeide bloemen uit je planten. Haal onkruid het liefst wekelijks weg tussen de planten, zo heb je er weinig werk aan. Wil je bloemen uit je tuin plukken? Doe dat in dit jaar liever nog niet.
- Herfst: In de herfst laat je de zaaddozen en afstervende bladeren en bloemstelen gewoon op de planten zitten. Dit is een belangrijke bescherming voor je planten en bovendien een voedingsbron voor vogels en bescherming voor belangrijke insecten.
- Winter: Haal in januari-februari het oude blad en de oude stelen weg, om ruimte te maken voor de nieuwe groei.
Een volwassen cottage tuin onderhouden
Na een jaar of 7-8 zul je zien dat de bloei van sommige vaste planten wat afneemt. Sommige vaste planten zullen in een soort kring bloeien, maar in het midden komen geen bloemen meer. Dit zie je bijvoorbeeld bij Sedum. Of ze worden zo groot in de border dat ze andere planten verstikken. Dat is een goed moment om de planten te scheuren. Dit doe je bij voorkeur in de herfst.
Bodembedekkers en planten aan de voorkant van je border kun je met een schop afsteken om ze kleiner te maken. Een grotere plant zoals een sedum, kun je opgraven en met een scherpe schop of een scherp mes doormidden steken. In het midden van de plant zit het oudere gedeelte. Aan de buitenkant zie je vaak de nieuwe groei. Door de oude kern weg te snijden en de jongere delen terug te planten, houd je de plant gezond en zorg je ervoor dat je border mooi blijft door de jaren heen. En wie weet staan er planten in je border die je nu wilt vervangen om een mooier kleurenpalet te creëren of om meer hoogte of structuur toe te voegen.
Tot slot
Wees niet bang om dingen te proberen in je tuin en heb plezier in het proces! Zo maak je van tuinieren een heerlijke activiteit waar je je leven lang van kunt genieten en van kunt blijven leren.
